КЕҢ ҰСТАҒЫШ БҮРІККІШТЕРДЕГІ ТҰРАҚТАНДЫРУ ЖҮЙЕЛЕРІН ЕСЕПТЕУДІҢ ЗАМАНАУИ ТӘСІЛДЕРІ

Мақалада ауыл шаруашылығы техникасының бәсекеге қабілеттілігін арттыру үшін "AVAGRO" ЖШС дайындайтын далалық бүріккіш штанганың конструкциясын жетілдіру мәселесі қарастырылады. Өнімдердің сенімділігін қамтамасыз ету және металл сыйымдылығын төмендету үшін эмпирикалық жобалаудан цифрлық модельдеу әдістеріне көшу қажеттілігі негізделеді. Штангаларды тұрақтандыру жүйелерінің қолданыстағы түрлеріне талдау жүргізілді (маятник, трапеция, белсенді), олардың жоғары жылдамдықта және күрделі рельефте жұмыс істеудегі кемшіліктері мен артықшылықтары анықталды. Жұмыстың негізгі мазмұны бүріккіш штанганы динамикалық есептеу үшін ақырлы элементтер әдісіне негізделген беріктікті есептеудің ұтымды схемасын ұсынуға арналған. Арнайы бағдарламалық жасақтама кешендерінде ақырлы элемент моделін құру дәйектілігі ұсынылған. Зерттеу нәтижелері жобалау кезеңінде ақырлы-элементтік талдаудың әзірленген әдісін енгізу металдың шаршау бұзылуын азайтуға және беріктік сипаттамаларын жоғалтпай құрылымның материал сыйымдылығын 15-20%-ға төмендетуге ықпал ететіндігін растайды.

1. Башилов, А.М. Цифровые методы проектирования динамических систем в агроинженерии // Сельскохозяйственные машины и технологии. – 2023. – № 2. – С. 12 – 18.

2. Техническая документация ТОО «AVAGRO». Отчеты о заводских испытаниях штанг опрыскивателей (2020 – 2024 гг.). – Петропавловск, 2024.

3. Адуов, М.А. Проектирование и расчет сельскохозяйственных машин: учебник / М.А. Адуов, Е.Ж. Каспаков. – Нур-Султан: КазАТУ им. С. Сейфуллина, 2021. – 245 с.

4. Kuri, M. Dynamic analysis of large scale sprayer booms using finite element method / M. Kuri, H. Langnakens // Journal of Agricultural Engineering Research. – 2022. - Vol. 45. – pp. 112–125.

5. Зенкевич, О.К. Метод конечных элементов в технике: Пер. с англ. / О.К. Зенкевич. – М.: Мир, 1975. – 541 с.